Sanoatning rivojlanishi, energiya iste’molining ortishi natijasida energiya resurslariga bo‘lgan talab yildan-yilga oshib bormoqda. Bu, energiyani tejash, energiya resurslari iste’molini maqbullashtirishning tejamkor va samarali usullarini qo‘llashni taqozo etmoqda.

Buning uchun har bir korxona o‘zining puxta tuzilgan dasturiga asoslangan chora-tadbirlariga, ya’ni, uzoq davrga mo‘ljallangan strategiyasiga ega bo‘lishini talab etadi. Chunki, energiyadan samarali foydalanish korxona faoliyatini ekologik va iqtisodiy jihatdan ham yaxshilaydi.

Bugungi kunda respublikamizda energiya resurslaridan foydalanishda isrofgarchilikni kamaytirish, iqtisodiyot tarmoqlari obyektlarida energiya samaradorligini oshirish, energiya resurslaridan oqilona foydalanishni tizimli yo‘lga qo‘yish va nazoratni ta’minlash bo‘yicha qator qaror va hujjatlar qabul qilingan.

Jumladan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 14-iyundagi “Energiya resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi qarori bilan 2024-yilda “NKMK” AJda elektr energiyasi va tabiiy gazni tejash maqsadli ko‘rsatkichlari belgilab berilgan. Joriy yilda kombinatda 201,4 mln. kW.h. elektr energiyasi va 3,5 mln. kubometr tabiiy gazni iqtisod qilish vazifasi qo‘yilgan.

O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasining ko‘rsatmasi asosida ushbu yil uchun elektr enegiyasi va tabiiy gazni iqtisod qilishning maqsadli ko‘rsatkichlariga qo‘shimcha elektr energiyasi va tabiiy gazni 10 foizga tejash ko‘rsatkichlari qayta ko‘rib chiqildi. Unga ko‘ra, kombinatda qo‘shimcha 61 mln. kW.h. elektr energiyasi va 3,59 mln. kubometr tabiiy gazni tejash rejalashtirildi.

Ushbu maqsadli ko‘rsatkichlarga erishish maqsadida kombinatning alohida buyrug‘i qabul qilindi. Joriy yilda jami 262,4 mln. kW.h. elektr energiyasi va 7,09 mln. kubometr tabiiy gazni tejash, ishlab chiqarish obyektlarida energiya samaradorligini oshirish, energiya resurslaridan oqilona foydalanishni qat’iy nazoratga olishga qaratilgan chora-tadbirlar rejasi ishlab chiqildi. Ayni paytda bu muhim vazifani bajarishda barcha mavjud imkoniyatlar ishga solinib, ijrosi bosqichma-bosqich ta’minlanmoqda.

Shuni alohida ta’kidlash joizki, joriy yilning 27-avgust kuni O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev raisligida energiya tejamkorligini ta’minlash, muqobil quvvatlardan foydalanishni kengaytirish masalalari muhokamasiga bag‘ishlangan yig‘ilish o‘tkazildi. Unda mamlakatimizda energiya resurslariga bo‘lgan talab yildan-yilga oshib borayotganini inobatga olib, hududlarda elektr energiyasi va tabiiy gazni tejash, muqobil energiya manbalarini o‘rnatish bo‘yicha belgilangan chora-tadbirlar ijrosi muhokama etilib, ustuvor vazifalar belgilab berildi.

Yig‘ilishda berilgan topshiriqlar ijrosini ta’minlash maqsadida Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universitetida Navoiy kon-metallurgiya kombinati, viloyat hokimligi, viloyat prokuraturasi, iqtisodiyot va energetika tarmoqlari vakillari, universitet olimlari ishtirokida hududda energiyatejamkor texnologiyalarni keng joriy etish bo‘yicha ilmiy hamkorlikni yo‘lga qo‘yishga qaratilgan yig‘ilish tashkil etildi. “Navoiy KMK” AJ Boshqaruvi raisi – Bosh direktori Q.Sanaqulov, viloyat hokimi o‘rinbosari E.Kamolov, viloyat prokurori A.Mirzayevlar ishtirokida o‘tgan tadbirda viloyatda elektr energiyasi va tabiiy gazni tejash, muqobil energiya manbalarini o‘rnatish bo‘yicha davlatimiz rahbari tomonidan belgilab berilgan topshiriqlarni amalga oshirish yuzasidan Ishchi guruh tasdiqlanib, vazifalar belgilandi va ijrosi bo‘yicha doimiy monitoring olib borish yo‘lga qo‘yildi. Tadbir doirasida universitet olimlari tomonidan ilmiy yondashuv asosida energiyatejamkor texnologiyalardan foydalanishga bag‘ishlangan ko‘rgazma namoyish etildi, loyihalar taqdimoti o‘tkazildi.

Bir so‘z bilan aytganda, maqsadli ko‘rsatkichlarga erishish energiya resurslaridan samarali va oqilona foydalanish, kombinatda mahsulot tannarxini, ekologik jihatdan esa atmosferaga chiqindi gazlar chiqarilishini kamaytirishga olib keladi.

G‘olibjon XOLBOYEV,

“Navoiy KMK” AJ bosh energetigi.